De tiener in 10 uitgewerkte tips voor onderwijs (en ouders) in decembernummer Vives Magazine

Leraren én ouders spelen een cruciale rol in het aanbieden van voldoende kennis, oefening, ervaring, zintuiglijke en sociale prikkels aan jongeren. Op deze manier zorgen zij ervoor dat talenten volledig tot ontwikkeling komen. De omgeving bepaalt – via de hersenen – in welke richting een persoon zich ontplooit. Door je als leraar verder te ontwikkelen in kennis over het object van je werk, namelijk het kind of de tiener, kun je die ontplooiing beter begeleiden. In een interview in het decembernummer van Vives Magazine, het onderwijsvakblad over onderwijsinnovatie en ICT, wordt meer in detail besproken hoe dit mijns inziens het beste kan worden aangepakt.

De antwoorden in het interview zijn te beschouwen als tien uitgewerkte tips voor onderwijs en ouders. Het gaat in op de invloed van omgeving versus genen, en op gepersonaliseerd leren in het onderwijs. Aan de orde komt wat ‘context shapes the brain’ betekent en wat het belang is van het bieden van steun, sturing en inspiratie. Kernpunt is dat de tiener moet worden beschouwd als ‘werk in uitvoering’. In dat verband komt de betekenis van ‘breinkennis voor het onderwijs’ aan de orde, evenals het circuleren van onderwijs- en neuromythen en hoe deze te voorkomen. Uit het artikel zijn twee highlights gehaald en hieronder besproken: hoe de motivatie bij leerlingen kan worden vergroot en wat het onderwijs kan doen om de gevolgen van kansenongelijkheid te verminderen.

Omslag rapport Neuromythen in het mbo

Help neuromythen het onderwijs uit!

Neuromythen zijn overal: tachtig procent van de docenten op onze basisscholen en middelbare scholen gelooft bijvoorbeeld in leerstijlen, en op het MBO is dit niet anders. In Duitsland, Spanje en de Verenigde Staten blijken neuromythen nu ook net zo hardnekkig als in Nederland. Deze misvattingen zijn gevaarlijk voor het onderwijs: baten ze niet, dan schaden ze wél, op meerdere manieren. Hoe heeft het zo ver kunnen komen? Omdat achterhaalde ideeën over het brein rondspoken op het internet. Deze worden steeds maar herhaald en niet gecorrigeerd. Daarbij komt: gedegen kennis is simpelweg niet beschikbaar voor de geïnteresseerde docent of ouder. Maar deze kennis bestáát wel, nu nog vooral bínnen de muren van de wetenschap. Dit moet nu veranderen. Laten we het geloof in neuromythen vervangen door kennis en inzichten over het tienerbrein.

Door: Jelle Jolles en Anna Tuenter
Centrum Brein & Leren, VU Amsterdam